ABD Yüksek Mahkemesi, sosyal medya platformu TikTok’un Çin merkezli ana şirketi ByteDance’in, uygulamanın ABD’deki versiyonunu belirlenen süre içerisinde satmaması halinde yasaklanmasını öngören yasayı onayladı. ByteDance, yasanın uygulanması durumunda TikTok’un ABD’deki hizmetlerini durdurmak zorunda kalacağını açıkladı. Şirket, ABD hükümetinin gerekli netliği sağlamadığını iddia ederek, yasaya karşı hukuki mücadele başlattı.
Onaylanan yasa, TikTok’un Apple ve Google gibi uygulama mağazalarından kaldırılmasını, internet servis sağlayıcılarının da erişimi engellemesini öngörüyor. Yasanın yürürlüğe girmesi halinde, mevcut kullanıcılar güvenlik güncellemelerinden mahrum kalacak ve uygulama kullanılamaz hale gelecek.
Yasa ve Süreç
Kongre üyeleri, TikTok’un Çin hükümetiyle bağlantısı olduğu iddialarını ulusal güvenlik tehdidi olarak değerlendirerek uygulamanın yasaklanması yönünde oy kullanmıştı. Yasa, TikTok’un ABD’deki faaliyetlerini sürdürebilmesi için ByteDance’in hisselerini bağımsız bir alıcıya devretmesini şart koşuyor. Bu devrin 19 Ocak tarihine kadar tamamlanmaması durumunda, uygulamanın kullanımı tamamen yasaklanacak.
TikTok, yasağın ABD’deki 170 milyondan fazla kullanıcıyı etkilediğini ve ifade özgürlüğünü ihlal ettiğini savunarak, yasaya karşı dava açtı. Ancak Yüksek Mahkeme, yasanın ABD Anayasası’nın ifade özgürlüğüne ilişkin birinci maddesini ihlal etmediğine karar verdi.
Beyaz Saray ve Trump Yönetiminin Yaklaşımı
Beyaz Saray Sözcüsü Karine Jean-Pierre, Başkan Joe Biden’ın TikTok konusundaki tutumunun net olduğunu belirtti. Jean-Pierre, TikTok’un ancak ulusal güvenlik kaygılarını giderecek bir sahiplik yapısıyla Amerikalıların kullanımına açık kalabileceğini ifade etti.
20 Ocak’ta göreve başlayacak Donald Trump yönetimi, yasanın uygulanması sürecini devralacak. Trump, sosyal medya platformu Truth Social’da yaptığı açıklamada, konu hakkında Çin lideri Şi Jinping ile görüştüğünü belirtti. Trump, daha önceki açıklamalarında TikTok’un genç seçmenler üzerindeki etkisini olumlu değerlendirdiğini, ancak ulusal güvenlik kaygılarını da dikkate alacağını vurgulamıştı.
Ulusal Güvenlik ve Veri Gizliliği İddiaları
Siber güvenlik uzmanları, TikTok’un kullanıcı verilerini toplama kapasitesine dikkat çekiyor. Çin’de 2017 yılında kabul edilen bir yasa, yurtdışındaki Çinli şirketlerin ve vatandaşların, ülkenin istihbarat kuruluşlarıyla işbirliği yapmasını şart koşuyor. Ancak Pekin yönetimi, şirketlerin hükümet adına bilgi toplaması yönündeki iddiaları reddediyor. ByteDance de birçok kez Çin hükümetine veri aktarımında bulunmadığını ifade etmişti.
Sonuç
ABD Yüksek Mahkemesi’nin onayıyla TikTok’un geleceği, ByteDance’in hisselerini devretme kararına bağlı. Şirketin TikTok’u satmayı reddetmesi halinde, uygulama ABD’de erişime kapatılacak. Bu süreç, ifade özgürlüğü ve ulusal güvenlik arasındaki hassas dengeyi bir kez daha gündeme taşıyor.