ADLİ TATİLDE İDARENİN BAŞVURULARA CEVAP SÜRESİ UZAR MI?

Her yıl 20 Temmuz’da başlayıp 31 Ağustos’ta sona eren adli tatil, hukuk sistemimizde hem yargı mensuplarının dinlenmesini sağlamak hem de yargı faaliyetlerinde belirli işlemleri durdurmak amacıyla düzenlenmiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda bu döneme ilişkin hükümler yer almaktadır. Adli tatilde yargılama faaliyetleri dururken bazı işlemler ve dava türleri bu istisnanın dışında tutulmuştur.

İdari yargı bakımından 2577 sayılı Kanun’un 8/3. maddesi, sürelerin son gününün adli tatile denk gelmesi halinde bu sürenin, tatilin bitimini izleyen günden itibaren yedi gün uzatılmış sayılacağını öngörmektedir. Ancak bu hüküm, sadece Kanun’da açıkça düzenlenen süreler için geçerlidir. Bu yazıda, adli tatilin idarenin başvurulara yanıt verme süresi bakımından herhangi bir süre uzatımına yol açıp açmadığını inceleyeceğiz.

İDAREYE BAŞVURU VE CEVAP SÜRESİ

İYUK’un 10. ve 11. maddeleri, idareye yapılan başvurular ve bunlara verilecek cevaplara dair süreleri düzenler:

• Madde 10: Bir işlem ya da eylemin yapılması için idareye başvuran ilgililer, 30 gün içinde cevap alamazlarsa bu durum zımni ret olarak kabul edilir ve ilgililer dava açma süresi içinde yargıya başvurabilirler.

• Madde 11: Yapılmış bir işlemin geri alınması, kaldırılması veya değiştirilmesi için yapılan başvurularda da idarenin 30 gün içinde yanıt vermemesi, yine zımni ret sonucunu doğurur.

Bu düzenlemeler gereği, idareye yapılan başvurular üzerine işlem tesis edilmediği takdirde, 30 günün sonunda zımnen ret hali doğmakta ve dava açma süresi başlamaktadır.

ADLİ TATİL, İDARENİN CEVAP SÜRESİNİ UZATIR MI?

Kanun, adli tatil süresince dava açma sürelerinin uzayabileceğini öngörmüşken; idarenin başvurulara yanıt verme süresine dair herhangi bir istisnai düzenleme getirmemiştir. Bu durum, idarenin cevap süresinin adli tatil nedeniyle uzamayacağı sonucunu doğurmaktadır.

Yani, eğer idareye yapılan başvurunun 30 günlük cevap süresinin son günü adli tatile denk gelirse, bu süre tatil sonrasına uzatılmış sayılmaz. Süre adli tatil yokmuş gibi işlemeye devam eder. Zira burada söz konusu olan süre, mahkemelere ilişkin değil; idarenin işlem yapma yükümlülüğüne ilişkin idari bir süredir.

DANIŞTAY KARARLARI NE DİYOR?

Danıştay uygulaması da bu yorumu desteklemektedir. Bir örnekte, vekile 15 Ağustos tarihinde tebliğ edilen bir soruşturma izni kararına karşı 10 günlük süresi içinde, ancak 5 Eylül’de yapılan itirazın süre yönünden reddine karar verilmiştir. Gerekçe olarak, İYUK’un 8. maddesindeki adli tatil nedeniyle uzama hükmünün yalnızca idari dava süreleri için geçerli olduğu, farklı kanunlarda düzenlenmiş özel süreler için uygulanamayacağı belirtilmiştir.

Bir başka kararda, vergi dairesine yapılan şikayet başvurusuna idarece yanıt verilmemesi üzerine açılan davada; Danıştay, cevap süresinin son günü olan 7 Ekim’in Cumartesi gününe denk gelmesi nedeniyle dava süresinin bu tarihten başlaması gerektiğini, tatilin süreci etkilemediğini ifade etmiştir. Bu yorumla, idarenin cevap verme yükümlülüğüne dair sürenin resmi ya da adli tatil nedeniyle ertelenemeyeceği net biçimde ortaya konmuştur.

ÖĞRETİDEKİ GÖRÜŞLER

Akademik kaynaklarda da benzer bir yaklaşım benimsenmektedir. İdarenin cevap süresinin tatil nedeniyle uzamaması gerektiği, çünkü sürenin sonunda bireyin doğrudan dava açma zorunluluğu bulunmadığı belirtilmektedir. Ayrıca, adli tatilin temel amacının yargı mensuplarının dinlenmesi ve bireylerin hasat gibi özel dönemlerde yargılama süreçlerinden uzak kalması olduğuna dikkat çekilerek, idarenin bu gerekçelerle süre uzatımından faydalandırılmasının amaca aykırı olacağı ifade edilmektedir.

SONUÇ

• İdareye yapılan başvurular üzerine tanınan 30 günlük cevap süresi, adli tatile denk gelse dahi uzamaz.

• Zımni red süresi, tatil dikkate alınmadan hesaplanmalıdır.

• Dava açma süresinin son günü adli tatile denk gelirse, İYUK 8/3 uyarınca 7 Eylül’e kadar dava açılabilir; ancak bu durum idarenin işlem tesis süresini etkilemez.

• Yargı kararları ve öğretideki görüşler ışığında, idarenin adli tatil nedeniyle kendisine tanınan sürede uzatma talep etmesi hukuken mümkün değildir.

ANAHTAR KELİMELER (SEO)

adli tatil idare cevap süresi, zımni ret adli tatil, idareye başvuru süresi tatilde uzar mı, idari dava açma süresi adli tatil, İYUK 8/3 yorum, idareye başvuru ve adli tatil ilişkisi, idari işlemlerde süre hesaplaması