İCRA EDİLEBİLİRLİK ŞERHİNE İLİŞKİN EMSAL KARAR: MAHKEMELERİN İNCELEME SINIRI AŞILAMAZ

Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi, 2023/3834 Esas ve 2024/252 Karar sayılı 22 Ocak 2024 tarihli kararında, arabuluculuk anlaşmalarına ilişkin icra edilebilirlik şerhi taleplerinde sulh hukuk mahkemelerinin yalnızca sınırlı kapsamda inceleme yapabileceğini belirterek ilk derece mahkemesinin ret kararını usul ve yasaya aykırı bularak kaldırdı. Kararda, arabuluculuk anlaşmasının tahliye tarihi gelmeden icraya elverişli olup olmadığının incelenmesinin mümkün olmadığına dikkat çekildi.

ARABULUCULUK ANLAŞMASINA İCRA EDİLEBİLİRLİK ŞERHİ TALEBİ REDDEDİLDİ

Somut olayda, kiraya veren ve kiracı arasında gerçekleştirilen arabuluculuk süreci sonucunda, taraflar 15 Mayıs 2024 tarihine kadar taşınmazın tahliyesi ve kira bedellerinin ödenmesine dair anlaşmaya vardı. Kiralayan taraf, bu anlaşmaya icra edilebilirlik şerhi verilmesi için Konya 3. Sulh Hukuk Mahkemesi’ne başvuruda bulundu. Ancak mahkeme, tahliye tarihinin henüz gelmediği ve kira bedellerinin ödenip ödenmediğine dair açıklama yapılmadığı gerekçesiyle başvuruyu reddetti.

İSTİNAF MAHKEMESİ: MAHKEMELERİN GÖREV SINIRI AŞILAMAZ

Kararı istinaf eden davacı vekili, anlaşmanın hem arabuluculuğa hem de cebri icraya elverişli olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını talep etti. Konya BAM 4. Hukuk Dairesi, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’na 2023 yılında eklenen 18/B maddesi uyarınca, mahkemelerin sadece arabuluculuk anlaşmasının:

• Arabuluculuğa elverişli olup olmadığını,

• Cebri icraya uygunluğunu,

• Taşınmazla ilgili yasal sınırlamalara uyulup uyulmadığını

inceleyebileceğini vurguladı.

Mahkeme, bunların dışında anlaşma içeriğinin icra sürecine dair değerlendirme yapılmasının kanunen mümkün olmadığını, ilk derece mahkemesinin bu sınırları aşarak gerekçe oluşturduğunu belirtti.

HUKUKİ DAYANAK VE GEREKÇE

Kararda, 7445 sayılı Kanun’un 37. maddesiyle Arabuluculuk Kanunu’na eklenen 18/B maddesinin 3. fıkrası esas alındı. Bu düzenleme uyarınca, taşınmazla ilgili arabuluculuk anlaşmaları bakımından icra edilebilirlik şerhinin taşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinden alınacağı, mahkemenin sadece belirli şartları denetleyebileceği belirtildi. Mahkemenin, tahliye tarihinin gelmediği ya da kira bedellerinin ödenip ödenmediği yönünde bilgi-belge eksikliğini gerekçe göstererek ret kararı vermesi, inceleme yetkisinin dışına çıkmak anlamına geldi.

KARAR: İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI KALDIRILDI

Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi, davacının istinaf talebini haklı bularak, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-a-6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararını kaldırdı ve dosyanın yeniden görülmek üzere ilgili mahkemeye iadesine karar verdi. Ayrıca karar kesin olarak verildi ve tebliğ işlemleri ile yargılama giderlerinin yeniden değerlendirilmek üzere ilk derece mahkemesine bırakılmasına hükmedildi.

ANAHTAR KELİMELER: icra edilebilirlik şerhi, arabuluculuk anlaşması, cebri icra, tahliye, kira ilişkisi, Konya BAM, 18/B maddesi, 7445 sayılı Kanun, sulh hukuk mahkemesi.